doğalgaz cihazlarının verimli kullanılması ayrılmış öneriler doğalgaz ve etkin aygıtlar , işletme(çalıştırma) maliyetlerini azaltırlar. çünkü doğalgaz gayrı yakıtlara oranla işaret ucuz ve verimli yakıttır. bununla birlikte doğalgazın verimli kullanılabilmesi için bazı kurallara uymak gerekir. ev ısıtması , sıcak su eldesi ve pişirmede doğalgazın verimli kullanılabilmesi için verebileceğimiz öneriler şunlardır:
ev isıtması:
1. çatı izolasyonunuz yetersiz ıse izolasyonunuzu uygun müşterek şekilde yaptırınız. çatınızdaki ısı kaybınız %20 civarındadır. bu şekilde isıtma maliyetinizi azaltabilirsiniz.
2. sistemlerinize yönelim ayarlı termostat monte ettirdiğinizde veya ısı ayarlı termostatı bulunan cihazlar kullandığınızda doğal gaz tüketiminiz optimize olacaktır.
3. kapı ile pencerelerinizi yeniden yaptırırken izoleli malzemeler yeğleme ediniz. konutlardaki tüm yönelim kaybının %15′i pencere ve kapılardan olmaktadır. bulunan izolesiz kapı ile pencerelerinizin kenarlarındaki boşlukları cam süngeri ile kaplayınız.
4. doğalgaz sobası kullanıyorsanız , soba filtrenizi cihazı kullanmaya başladığınız mevsime girdikten sonra değme ay kontrol ediniz , gerekiyorsa değiştiriniz.
5. verimli kullanma göz konforu 19 derecedir. oda termostatı olduğunda 1 basamak düşer ve yakıt tüketiminde %6 tasarruf sağlanır.
6. termostatınızı , bir günden fazla evden uzak kalacaksanız , kapatınız.
7. sıcaklığın içeride kalması için geceleri perdelerinizin örtülü olması büyük enerji tasarrufu sağlar. pencerelerinizden güneş çekildiği zaman perdelerinizi kapatınız.
8. dargın havalarda sıcaklığı içeride tutmak için engel yada pencere klimalarının dış havayla değinme eden bölgelerini engelleyiniz. umum ısı kayıplarının %10′u tekrar ısıtılmak zorunda hasıl hava hareketlerinden dolayı gerçekleşir. fakat bacalı yada bacasız tipte doğalgaz cihazlarının bulunduğu ortamlarda bulunması zorunlu vaki 100 cm2 net geçişli havalandırma menfezini kesinlikle kapatmayınız.
9. radyatörleri mobilya ve benzer eşyalar veya perdeler ıle engellemeyiniz , kapatmayınız. radyatörler örtülürse %15 yakıt tüketimi artar.
10. doğalgaz tüketim cihazı satın buyurmak istediğinizde verimi yüce olanı yeğleme ediniz.
11. pişirme ocağını ısınma gayeli kullanmayınız.
12. bulunduğunuz ortamın konfor şartlarına uygun olarak ısınma cihazını ayarlayınız.
13. bacalı cihazları dolapların içerisine yerleştirmeyiniz. bu durum cihazların ortamdan yanma havası almasını engeller ve yanma verimi düşer.
sıcak su:
1.sıcak su termostatınızı 50â°câ?ye ayarlayınız. ekstrem sıcak akarsu sadece fazla enerji tüketmez aynı zamanda insan cildi için yanık tehlikesi oluşturacağı ıçin sağlıksızdır.
2.su teshin kontrol vanasını \"pilot\" konumuna getiriniz , eğer evden bir hafta veya daha fazla uzak kalacaksanız kapatınız.
3.elle karışık yıkarken kavurmak su ile durulama yapınız , sulu makinesinde yıkama yapıyorsanız makineyi tam dolu olarak çalıştırınız.
4.sıva üstünden döşenmiş sıcak su borularının yalıtımını yapınız.
5.yeni bir renksiz ısıtıcısı alırken enerji verimi etkili modelini tercih ediniz.
ocak yahut fırının mümbit kullanılması
1. eğer pişirme tarifinde belirtilmiyorsa fırınınıza ön ısıtma yapmayınız.
2. fırın kapağını yemek pişirirken açmayınız.
3. üst yakıcı alevini tencere yahut tavanızın boyutu kadar açınız.
4. pişirme başladıktan sonra yavaş yavaş kaynatınız.
5. zaman ve sıcaklık talimatlarına uyarak pişiriniz.
6. kullanılmayan şömine brülörlerini (gözlerini) kapatınız.
7. pişirme esnasında yemek kaplarını tutuk tutunuz.
8. pişirme ocağını ısınma gayeli kullanmayınız.
doğalgazın güvenli kullanımı
igdaş , 1992′den beri istanbulâ?a doğalgazı güvenli ve yüksek kaliteli olarak sunmayı mebde edinmiştir. bu ilke çerçevesinde igdaş , abonelerini tamamı bildirişim kanallarını kullanarak sürekli bilgilendirmektedir. aşağıda doğalga zın güvenli kullanılmasına ilişkin öneriler bulacaksınız: . evinizde ağır bir gaz yağı kokusu duyarsanız ne yapmalısınız? aslında kokusuz bir gaz hasıl doğalgaz , doğalgaz kaçağı olması durumunda kolaylıkla anlaşılabilmesi için hastalıklı sarımsak kokusuyla kokulandırmıştır. nüsha bir koku duyduğunuzda;
kapı okunuşu pencereyi açıp , ortamı havalandırınız.
ana vanayı kapatınız.
çakmak - kibrit yakmayınız.
elektrik ekipmanlarını açmayınız , kapamayınız yada fişten çekmeyiniz.
kapı zilini kullanmayınız okunuşu kullandırmayınız.
kıvılcım çıkarabileceği için telefonunuzu kullanmayınız.
gaz kokusu vaki mekanı herkesin boşaltmasını sağlayınız.
komşunuzdan veya genişlik benzeyen bir yerden igdaş 187 doğalgaz müstacel hattını arayınız.
187′ye ulaşamazsanız itfaiyeyi arayınız.
koku bodrumdan geliyorsa bodruma girmeyiniz.
arızayı kendiniz gidermeye çalışmayınız.
eğer tül cihazınızın yakınında hafif bir gaz kokusu hissederseniz pilot ateşiniz arızalı demektir. cihazınızı onarım için servisine gösteriniz.
binaların dışında gaz kokusu duyarsanız ne yapmalısınız?
binaların dışında gaz kokusu algıladığınızda hemen 187 nolu doğalgaz evgin telefonunu arayarak ihbar yapınız. bu mekandaki ınsanları uyarınız , aşırı bir gaz kaçağı varsa ünlü bölgenin elektriğini kestiriniz , kordon altına alınmasını ile trafiğin durdurularak bölgenin güvenlik altına alınmasını sağlayınız. gaz kokusu bina dışında olsa dahi , tül kaçağı çevredeki yaklaşan binalarda ve özellikle de bodrum katlarında olabilir. bu durumda kesinlikle bodruma girmeyip 187 acil karışma ekibini uyarınız. ihbar verilirken ilgi edilecek hususlar şunlardır:
adınız , soyadınız ve iletişim numaranız gaz kokusu alınan bölgenin adresi ve tarifi gaz kokusunun yoğunluğu (az , çok , aşırı â? vb.) igdaş acil müdahale ekibi geldiğinde kendilerine yardım ediniz. apartman boşluğunda dedektör kokusu duyarsanız ne yapmalısınız?
ortamı havalandırmak karşı bina giriş kapısı ıle aydınlığa açılan tüm pencereleri açınız bina girişindeki ana doğalgaz giriş vanasını kapatınız sigara içmeyiniz okunuşu kibrit , çakmak ve ateş yakmayınız.
elektrikli cihazlarınızı çalıştırmayınız , meşgul durumda olanları kapatmayınız.
elektrik düğmelerini okunuşu menteşe zillerini kullanmayınız.
asansör okunuşu benzeri cihazları çalıştırmayınız.
gaz kaçağının olduğu binada telefonları kullanmayınız.
igdaş 187 doğalgaz evgin hattına haber veriniz.
apartman yöneticisine haber veriniz.
genel güvenlik önerileri yanıcı , parlayıcı ve patlayıcı maddeleri doğalgaz yakan cihazlarınızdan , sayaçlarınızdan ile tesisatınızdan uzak tutunuz.
elektrik tesisat ve cihazları ve telefon ve kızgın su borularının doğalgaz tesisat ve cihazlarına olan mesafesi arz az 30 cm olmalıdır.
bu nedenle elektrikli alet ve kabloları hiçbir zaman doğalgaz tesisatına asmayınız ve sarmayınız.
doğalgaz donanım borularının etkin inşaat malzemeleri ile temasına engel olunuz.
tesisatınızı korozyona karşı koruyunuz.
binanızın anne kapama vanasının yerini öğrenerek ansızın bir müdahale durumunda yapacaklarınızı tasarlayınız.
doğalgaz tesisatını kendi amacı dışında ( elektrik , topraklama hattı vb.) kullanmak kesinlikle tehlikeli ve yasaktır.
doğalgaz tesisatı borularını hamal eşit elemanı olarak kesinlikle kullanmayınız. doğalgaz tesisatı borularını dolap veya asma tavan içinde bırakmayınız. â?..gaz dağıtım şirketi aracılığıyla mühürlenmiş vanalar , sayaçlar ve regülatörler yalnızca gaz dağıtım şirketi yetkilileri eliyle açılabilir.
doğalgaz tesisatınızda veya cihazınızda yapmak istediğiniz tadilatları yeterlilik almış firmalara yaptırmanız zorunludur.
ehliyetsiz ve yeterliliği olmayan firmalara katiyetle tadilat yaptırmayınız. doğalgaz cihazlarınızın bakımlarını yetkili servislerine yaptırınız.
gaz yada ısı üreten cihazlarınızın yanına yada tıpkı odaya benzin solventler , cila sprey boyalar , spreyli böcek ilaçları ve benzer basınçlı kutular gibi patlayıcı ürünler koymayınız.
bu sistem uçucu okunuşu patlayıcı ürünleri gaz cihazlarının yanından yabancıl tutmakla birlikte çocukların ulaşamayacağı gizli eş yerde koruma ediniz.
çocuklara gazın nasıl koktuğunu ve bu kokuyu duyduğunda yapması gerekenleri öğretiniz. çocuklara ateşle oynamamalarını , doğalgaz cihazlarını kurcalamamalarını okunuşu bunlara tutuşabilir maddelerle yaklaşmamalarını öğütleyiniz.
doğalgaz cihazlarıyla ilgili asayiş önerileri cihazlarınızın dişi ve güvenilen çalışmasını istiyorsanız imalatçının kullanma klavuzuna ile igdaşâ?ın talimatlarına uyunuz.
düzgün montaj edilmemiş veya bakımı iyi yapılmamış cihazlar zehirli bir gaz olan karbonmonoksit üretirler.
doğalgaz cihazlarında karbonmonoksit gazına sebep olan durumların bazıları şunlardır: cihazın yakıcı bölümlerinde özel sargının çok yapılmamış olması veya toz olması.
bacaların tıkanması.
temiz hava girişinin engellenmesi.
karbonmonoksit her ne kadar renksiz , tatsız kokusuz olsa da karbonmonoksiti solumak , bulantıya , baygınlığa , soğuk algınlığına ve benzer semptomlara neden olur.
aşırı oranda karbonmonoksite maruz kalmak ölüme neden olur.
eğer doğalgaz cihazınızın iyi çalışmadığından şüpheleniyorsanız yetkili servis elemanları tarafından bakımını yaptırınız.
pişirme ocakları ve bacalı doğalgaz cihazları 12 m3 den henüz bayağı hacimlere yerleştirilemezler.
bu tip cihazların bulundukları mahalden en düşük 100 cm2 net geçişli atmosfere açılan havalandırma menfezleri bulunmalıdır.
bu menfezler sürekli açık kalmalıdır.
menfezin alet karşısındaki duvar veya pencereden açılmasına özen gösterilmelidir. hassaten konulacakları hacimlerin büyüklüğü ne olursa olsun bacalı cihazlar örtüsüz balkon , yatak odası , banyo , wc gibi yerlere konulmadığı gibi banyo , wc ve denk odalarından kötü boruları geçirilerek baca bağlantısı yapılamaz.
bacalı cihazların bulunduğu bölümde iyi çekiş yapan bir baca bulunmalı ve cihaz mutlaka bu bacaya bağlanmalıdır.
atık gaz boruları kapı ve pencere gibi yapı elemanlarından en az 20 cm uzakta olacak şekilde yerleştirilmelidir.
gaz cihazlarının ısınan dış yüzeyleri ile geçer eşyalar arasındaki mesafe en az 50 cm olmalıdır. özarı bacalı ( hermetik ) gaz cihazlarının bacaları mutlaka atmosfere açık , sonuçsuz sirkülasyonu yıldırım yerlere bağlanmalıdır .
bacalı cihazlar yanma için gerekli olan havayı bulundukları ortamdan almaktadırlar.
estetik kaygılar nedeniyle bu cihazların bir dolap içine alınmaları yanma karşı ihtiyaç duyacağı yıpranmamış havayı engellemektedir ve yanma kalitesini düşürmektedir.
su isıtıcılarına yönelik güvenlik önerileri su ısıtıcısını yanıcı , parlayıcı ile patlayıcı maddelerin konulduğu yerlere montaj etmeyiniz.
su sıcaklığını sakıt bürümek haşlanma kazalarından insanı korur. sübyan , özürlüler okunuşu ihtiyar insanlar genelde haşlanmadan kaynaklanan yaralanmaların iyileşmesinde nahif ile dirençsizirler. su sıcaklığının 50â°câ?nin üstünde olması ciddi yanıklara okunuşu haşlanmaya ayrıca ölümlere vesile olabilir. sıcaklığı ayarlamadan evvel su ısıtıcısı kullanım talimatnamesini mutlaka okuyunuz.
çatı izolasyonu güvenliği çatı izolasyonu enerji faturalarının düşük gelmesine yardımcı olur. ancak doğru yalıtım yapılmadığı takdirde yangın çıkma tehlikesi mevcuttur.
dolayısıyla yalıtım yapmayı düşünüyor veya halihazırda yapmışsanız şu güvenlik önlemlerine dikkat ediniz. yalıtımı; fırınlar , akarsu ısıtıcıları , fan motorları , kapı zili transformatörleri , bacalar ve tül etkili cihazlar ve benzeri sıcaklık kaynaklarından uzak tutunuz.
bu tip ısı kaynaklarının çevresine yanıcı , parlayıcı ile patlayıcı olmayan yalıtımlar monte ediniz. yalıtımı mümkün olduğunca çıplak okunuşu tüplü tellerden uzak tutunuz.
çatı veya saçak borularını kapatmayınız.
çatınızı periyodik olarak yalıtımın bozulması ihtimaline hakkında kontrol ediniz.
doğalgaz yangınlarında alınacak önlemler hemen söndürülmesi gereken diğer birçok yangın tarafından farklı olarak; gaz yangınlarının söndürülmesinde uygulanacak genel kaide önce gaz akışını kesmek , aksi hâlde söndürmektir.
bu nedenle , gaz yangınını hemen söndürmeye kalkışmamalı , gaz yağı akışı kesilene kadar yanmasına izin verilmelidir.
bu arada , gaz yağı kesilerek yangın söndürülünceye kadar , yakındaki yanabilir maddelerin , yanan gazdan yayılan ısıyı absorbe ederek tutuşmasını önlemek için mümkünse uzaklaştırılması veya çevresi ab ile soğutularak korunması gerekmektedir.
eğer akan gazı kesecek vanayı kapamak için , yangının söndürülmesi mutlaka gerekiyorsa , çok kısa bir sürede gaz alevleri söndürülerek vana kapatılmalıdır.
gaz alevleri karbondioksitli ya da diğer tip söndürücülerle söndürüldüğünde , yanmamış gaz akmaya çarem ederse , çok büyük bir olasılıkla , havayla patlayıcı 1 mahlut yaparak herhangi bir tutuşma kaynağına eriştiğinde patlamaya neden olur.
bu patlama ise gazın yanmasından ötürü oluşabilecek zarardan bunca daha çokça bir zarar meydana getirebilir.
bu nedenle öncelikle gaz akışının kesilmesine büyük önem gösterilmelidir.
baca yangınlarının önlenmesinde doğalgazın önemi doğalgaz temiz bir yakıt olduğu hesabına yanmasından dolayı bacalarda is veya kurum oluşturmaz.
ancak yeni doğalgaz kullanıcıları , kullandıkları eski yakıtlardan dolayı bacalarda birikmiş olan kurum okunuşu isleri temizlettirirlerse daha verimkâr ısınırlar.
baca temizliğinin yaptırılması konusunda , müşterilere gönderilen tüm doğalgaz faturalarının ilk yüzünde uyarılar bulunmaktadır.
bacaların temizliği ve standartlara uygunluğu hem anında yanma ile yakacak tasarrufu sağlar , hem de baca yangını kullanılmış ihtimalini ortadan kaldırır.
baca yangınlarının toplam yangınlar içindeki payı küçümsenemeyecek kadar fazladır. doğalgazın yaygınlaşmaya başlamasıyla baca yangınlarının oranı düşmeye başlamıştır.
1991 yılında baca yangınlarının yekûn yangınlar içindeki payı %30 iken , 1999 yılında bu orantı %10′a inmiştir.
baca temizliği ihmal edilmemeli , yılda bir kez itfaiye müdürlüğü ile irtibata geçilerek baca temizliği yaptırılmalıdır. deprem güvenlik önerileri deprem öncesinde doğalgaz tesisatınızın ana metres vanası yerini öğreniniz.
kombinizin ve su ısıtıcınızın duvara veya yere sallanmayacak şekilde monte edilmesine dikkat ediniz. hareket sonrasında doğalgaz ana kesin vanasını veya diğer vanaları hemen kapatınız.
doğalgaz dokunaklı cihazlarınızı , sutaş ısıtıcılarınızı , duman bacalarını , havalandırma menfezlerini denetçi ediniz.
gaz sızıntısının tamamıyla giderildiğinden emin olmadan elektrik düğmelerini açıksa kapatmayınız , kapalıysa açmayınız.
telefonu kullanmayınız , ateş ve kıvılcım üreten aletleri yakmayınız veya açmayınız.
binalarda isı yalıtımı yoluyla isınma veriminin arttırılması bilindiği gibi binalar; pencereler , dış duvarlar , limonluk , ev duvarları , tavanlar , ısıtılmayan hacimler üzerindeki döşemeler , zemine oturan döşemeler ve vazıh geçitler üzerindeki döşemelerden ısı kaybetmekte ve bu yüzden binaların yakacak faturası yüksek gelmektedir.
alınacak ısı yalıtımı önlemleriyle halen tüketilen yakıt miktarından almanyaâ?daki gibi yüzdelik 50 , amerikaâ?daki gibi yüzde 60 , isveçâ?teki gibi yüzdelik 73 tasarruf icra etmek mümkün olabilecektir.
nasıl ki bir cihaz alırken satıcıdan cihaz ile dayalı \"garanti ve kalite belgesi\" isteniyorsa , bundan sonra istanbullular bir bina alırken veya kiralarken ünlü binada ısı yalıtımı projesinin uygulanıp uygulanmadığını ve yıllık yakıt tüketimini soracak ve yakacak tüketimi eksik binaları yeğleme edeceklerdir.
uygun yalıtma ile aşağıdaki oranlarda enerji tasarrufu sağlanabilir.
çatı yalıtımı % 20 aut duvar yalıtımı %15 pencere-kapı yalıtımı % 15 sızdırmazlık önlemleri % 10 yekün enerjinin %40′ı konutlarda tüketilmektedir.
konutların enerji giderleri; ısıtma , sıcak kez , aydınlatma , pişirme , çamaşır yıkama vs. tüketimlerdir.
oransal olarak kullanılan enerjinin; % 81′i konutun ısıtılmasında , % 11′i banyo ile mutfakta , % 8′i elektrikli aletlerde harcanmaktadır.
çatı yalıtımıyla , çatı katı tavanlarında nemlenme ve yoğuşma önlenmekte , binanın ömrü uzamakta okunuşu çatı katında henüz konforlu bir ortam oluşmaktadır.
binaların dış duvarları sıcaklık yalıtımlı ise çatlak , duygulanma , pullanma , nemlenme ve yoğuşma olmaz , binanın ömrü uzar.
isı yalıtımı önlemleri , binanın mecmu inşaat maliyetinin arz fazla %3′ünü bulmasına rağmen , yıllık yakacak tüketiminde genişlik az yüzdelik 50 tasarruf sağlayarak istanbulluların bütçesine sayılı katkılarda bulunacak ve çevre de temiz kalacaktır.
enerjide tasarruf , en az enerjiden genişlik fazla fayda temini ile muhtemel olur.
en az enerji ile sağlanan konfor şartlarının arzulanan pratik konfor sınırlarına kolaylıkla erişmesi aşağıdaki ferdî önlemlerle mümkündür.
kışın en soğuk günlerinde evin mide sıcaklığını genişlik çok 20â°c konfor sıcaklığına ayarlayınız.
konfor sıcaklığından sonra 1â°c iç sıcaklık artışı %5 civarında bir enerji kaybına neden olmaktadır.
odalarda , düzlek yapı , sandalye okunuşu yataklarınızı dünya duvarlardan uzak tutunuz.
güney cephesindeki pencerelerden gündüzleri güneş girmesini sağlayınız. geceleri bu pencereleri panjur , perde ve rüzgarlık ile kapatınız.
gece , gündüz ısınan evleri % 50 - 55 nemlendiriniz. 18â°c ısınan yek odanın nemlendirilmesi ile hissedeceğiniz kullanışlı konfor sıcaklığı 20â°câ?nin üstünde olacaktır.
nemli hava sıcaklığı henüz iyi tutacak , buğulaşma azalacağından vücudunuz daha dar ısı kaybedecektir. radyatörlerin üstlerini okunuşu önlerini estetik amaçla kapatmayınız , mobilya , perde ve eşyalarla engellemeyiniz.
bu durumda ısı odanıza homojen bir şekilde dağılamaz. radyatör ile duvar arasında boşluk bırakınız.
eğer inşaat aşamasında duvarlara yalıtım yapılmamışsa kalorifer arkası yalıtımını kurma folyo kaplı polietilen levhalarla kolayca yapabilirsiniz.
bu durumda ısının odaya yayılmadan önce dışarıya çıkmasını önlemiş olacaksınız. kullanmadığınız ev bölümlerinin (oda , kiler , antre ile merdiven) radyatörlerini kapatınız.