bunların belli başlıları sıralanacak olursa tasarım ve ar-ge , markalaşma , sermaye yetersizliği , mevki ıhaleleri , uzman çalıştırma , deneyim eksikliği , fiziki kifayetsizlik , kayıtdışılık , dışsatımın artırılması , vergiler ve teşvikler , ssk primleri , enternasyonal finansman imkanları , erke fiyatları , pazarlama , iletişim , kesim imalat , üretim teknolojileri , kırtasiyecilik ve mevzuat , uluslar arası standartlar ile kalite , müşteri memnuniyeti , teşkilatlanma , terbiye , sektörel dünya ticaret şirketleri , nakliye ve ambalaj gibi yirmiden fazla ana başlık önümüze çıkar.
yukarıda bile görüldüğü gibi sektörün ilk ve en mühim meselesi tasarım ile ar-ge olarak görülmektedir. biz bir tasarıma değinmeye çalışalım. mevzu hakkında teorik herhangi bir tartışmaya girmeden ve kavramsal derinlikte kaybolmadan söylenecek sözcük şudur: türkiye (elbette istisnai pozitif örnekleri saygıyla kenara koyarsak) tasarım kelimesinin içini henüz doldurmamıştır. özellikle tasarımın sadece zanaat ve zanaat bileşimi ile ortaya konan bir süreç olmaktan çıkıp günümüz dünyasında endüstriyel yalnız mantığı olduğunu bile gözden kaçırmazsak. şu halde bir yaratı örneği namına tasarım maalesef pazarda kendisi özgü yer bulamadığı sürece ekonomik değere ulaşamıyor. tecrübi çalışmaların rahatlığı ıle ortaya konan pek aşırı eserin yanlış zamanda (anakronik) efkârıumumiye görüşüne açılmış olması aşırı zaman yaratıcısını da kendine güveni açısından törpüleyebilmektedir.
bu açıdan mobsad meseleye salt artistic expression of creativity tarzı yaratıcılığın sanatsal ifadesi olarak bakmamaktadır. bu karşı şarta muhakkak pazarda değer bulabilir olma koşulunu da eklemektedir. önemli bir istihlak ürünü olan mobilyada tasarımın artık fonksiyonellik , rahatlık ve kendini ifade eder tavır göstermesi olmazsa olmazdır. bu açıdan pazardaki tatmin edilmemiş beklentiyi keşfedip müşteri karşı değer yaratmak gerekmektedir. bir bu soğuk ıktisadi değerlendirme hiçbir zaman tasarımın temelinin terim ve çoğu zaman zanaat olduğunu , buna lahika olarak yekpare beşeri bilimlerden parçalar evet da ilhamlar taşıdığını gözden kaçırmamalıdır.
bir mesleki stk olarak mobsad açısından tasarım konusunda maatteessüf dakika devir yaşadığımız kısır döngüyü indirmek ve bu alanda hissedar çalışma yürütülmesinin kayıt olduğu ifade edilmektedir. zemin mobilya pazarında , bu pazarda ben dahi varım diyeceksek ürettiğimiz mobilyanın farklılığını ortaya koyacağımız tasarım bizi diğerlerinden ayıran özelliklerin başında gelecektir. hitam zamanlarda firmalarımız bu konuda arayış içerisine girmişlerdir. mesela mevlã¢nã¢`nın 800.yıldönümü vesilesiyle özel koleksiyon hazırlamak için müteharrik üyelerimiz mevcuttur. ayrıca 62 kişilik bir ekiple dünyada mobilya tasarımının nereye doğru gittiğini görmek için geçtiğimiz nisan ayında milano`da yapılan fuarı görüşme ederek vizyonumuzu zenginleştirme şansımız olmuştur.
mobilya sektöründe tasarımın önemi öte mühimdir. bu konuda yapılan değme olumlu say salt düşülen kısırdöngüyü kırmada birer girişim olarak desteklenmelidir. suratsız takdirde herhangi bir ülkenin taklidini iyi üretmekle övünen fakat aslının birlikte esamisi okunmayacak bir sektörümüz olur. yüküm hasıl yaratıcı çalışmaları ortaya salmak ve bunları desteklemektir. kolay olanı , yani taklidi çinliler müthiş yek hız ve ucuzlukla zaten üretiyor. mobsad olarak sektörün önde gelen tüm kurum ile kuruluşları ile işbirliği yaparak üniversitelerimizin tasavvur gruplarıyla şerik çalışmalar yapmaktayız. tasarımcılarımıza möble sektörünün alımlı ağıl sürüklemek karşı sektörümüzde tasarım yarışmaları düzenlemektedir. bu yarışmalarda dereceye giren yarışmacılara ödüller verilmekte yurt dışı seyahatleri yaptırılıp uluslararası konjonktürden kopmamak için onları özendirme etmekteyiz. ancak bunlar yetersiz kalmaktadır. zaten çözümün parçaları olmakla birlikte bunlar meselenin üstyapı boyutudur ve altyapıdaki temel sorunlara eğilmeden sınırlı-istisnai başarıları ödüllendirmeye yarar.
firmalarımız bu eksikliklerini refetmek uğruna tasarımcılarla henüz çokça çalışma gayreti içine girmektedirler. derneğimiz üyeleri firmalar ağırlıklı olarak butik ya da kupon mobilya tabir edilen el işçiliğine ile projelere dayalı çalışmalar yaptığı kendince geniş ve nitelikli vahit kadro ıstihdam ediyorlar. möble zanaatkã¢rının yanı sıra mimar , bağırsak mimar ve tasarımcıları bünyelerinde tutuyorlar. yine de tasarımcı yetiştirecek mümbit eş ortam ülkemizde maalesef yok. sanatkã¢r ruhlu , özgürlüğü seven , yaratıcılıklarını kendilerinden taviz vermeden ortaya salmak isteyen tasarımcı adayları ıle alışılmış iş dünyası ve patron tipinin uyuşması nispeten sıkıntılı olmakta. tasarıma ayrılan parayı ya da kaynağı tespit bulmak aşkın güç elbette gücün yarışmamız gereken ülkelerle kıyaslarsak durumun katı parlak olmadığını rahatça ifade edebiliriz. oysaki tasarımın oturulan firmaların satışlarına , pazar paylarına , ihracatlarına ve imajlarına katkısını göz ardı etmek mümkün değildir.
bu done okunuşu görüşler ışığında ülkemizde mobilya sektörünün istihdam ettiği yaklaşık 300 bin kişiye ile 70 bin firmaya yakışan bir ticaret hacmi yakalaması için tasarımın ciddi bir nirengi noktası olduğu unutulmamalıdır. başkaca tasarımcının tekrar endüstriyel yapısına katkı yapması gerektiği hiçbir zaman gözden kaçırılmamalıdır. bu sebeple tek tasarımcının görevinin mutlak çizim olmadığı , gerektiğinde tasarım yaptığı firmanın o mahsul ya bile koleksiyonun en uygun ve semereli şartlarda üretilmesi için tekmil emek modelini yeniden yapılandıracak ölçüde konusuna hã¢kim olması gerekmektedir. elbette firma sahipleri de tasarımcıyı muhasebeci gibi görmeyip beklentilerini değiştirmelidir.
* mobilya sanayi iş adamları derneği (mobsad) genel sekreteri