|
|
||||
Türkiye`de Petrol türkiye`de petrol 19. yüzyılda osmanlı devleti`nin sınırları içinde yer alan musul ve bağdat vilayetlerinde ham petrol sızıntısına rastlanan bazı alanlar olduğu biliniyordu. bu yüzyıl sonlarında bir yabancı şirket türkiye`de ılk sefer petrol taharri sondajı yaptı. ıskenderun etrafında yapılan sondajlarda doğalgaza rastlandı. bir kez gayrı yabancı şirketin 1900`de trakya`daki mürefte yöresinde yaptığı sondajda petrol bulundu. ama süreli petrol miktarı çok dar olduğundan bir süre aksi hâlde kuyular kapatıldı. doğu anadolu bölgesi`ni maksi yıllar işgalleri altında tutan ruslar , i. dünya savaşı sırasında erzurum ve erzincan yörelerinde yapılan bazı sondajlarda petrole rastladılar. i. dünya savaşı nihayetinde osmanlı devleti irak`taki hoşgörülü ham petrol alanlarını yitirdi. türkiye bu zengin petrol alanlarında hakkı olduğunu ileri sürdü. 1926`da imzalanan bir antlaşmayla türkiye , irak`ın elde edeceği petrol gelirinin yüzde 10`unun 25 yıl süreyle namına verilmesi karşılığında bu topraklardan vazgeçti. türkiye`deki mücevher yataklarının araştırılması ve saptanması üzere kurulan maden tetkik ve arama enstitüsü (mta) , 1940`ta siirt ilinin raman dağı yöresinde ile 1945`te garzan yöresinde verimli ham petrol yatakları buldu. daha aksi hâlde mta`nın görevini devralan türkiye petrolleri anonim ortaklığı (tpao) siirt ilinde birçok kuyu açarak kuruluş yaptı. arama ve üretim izni alan bazı yabancı petrol şirketleri bile adana , adıyaman , diyarbakır ve siirt`te verimli yataklar buldular. türkiye`nin ham petrol üretimi 1950`de 18.000 ton , 1960`ta da 375.000 tondu. bu yıllardan önce türkiye , benzin ve gaz gibi petrol ürünleri gereksinmesini yurtdışından satın alarak karşılıyordu. 1955`te siirt ilinde batman , 1961`de kocaeli ilinde ıpraş , 1962`de içel ilinde ataş , 1972`de izmir ilinde aliağa ve 1987`de de ankara ilinde ılımlı anadolu rafinerilerinin yapılması , türkiye`yi önemli miktarda ham petrol satın alan ve gereksinmesi yıldırım petrol ürünlerini öz rafinerilerinde işleyerek elde eden bir diyar durumuna getirdi. rafinerilerinin salname ham petrol el işi kapasitesi 30 milyon tondan öte olan türkiye , 2 , 5 milyon ton derece ham petrol üretmektedir ve 20 milyon tondan çok ham petrol satın almaktadır. 1986`da açıklanan bilgilere bakarak türkiye`de saptanan üretilebilir durumdaki ham petrol rezervlerinin kalan miktarı yaklaşık 21 milyon tondur. bu üretilebilir rezervin yüzde 59`u yabancı petrol şirketlerinin elindedir. yabancı petrol şirketlerinden başlıcalar mobil ve shell`dir. irak , kerkük`te ürettiği ham petrolün bir bölümünü borazan hattıyla adana ilindeki yumurtalık limanına pompalar. bu ham petrolün bir bölümü türkiye`deki rafinerilerde işlenir. güneydoğu anadolu bölgesi`nde üretilen ham petrolün yek bölümünü ıskenderun körfezi`ne , batman rafinerisi`nde işlenemeyen petrolü diğer rafinerilere katlanmak ve irak`tan gelen petrolü değerlendirmek amacıyla bazı diğer borazan hatları bile yapılmıştır. bunlar batman-dörtyol , şelmo-batman ve yumurtalık-kırıkkale boru hatlarıdır. 1987`de türkiye`deki rafinerilerde işlenerek elde edilen başlıca petrol ürünlerinin ortalama miktarları şöyleydi: 2 , 5 milyon ton benzin , 760 bin titrem jet yakıtı , altı , beş milyon ton mazot , 8 milyon ton fueloil ve 390 bin ton gazyağı. türkiye`de petrol ürünlerinin kullanıldığı bazı termik santraller da vardır. bunlar aliağa , ambarlı , bornova , hopa , ve seydişehir santralılarıdır.
Kaynak: genbilim.com ve gap.gov.tr Toplam Ziyaretçi Sayısı : 80 |
||||
İhlal / Hata Bildir : |
||||
Paylaş : |
||||
Tavsiye Et : |
||||
|
|
| Türkiye`de Petrol Haber / Makalesi ile ilgili hiç yorum eklenmemiş. | |
|
|

