devlet bakanı kürşad tüzmen , abd merkez bankası`ndan yapılan açıklamaların yanında öteki ülkelerden gelen sinyallerin global krizin yavaş yavaş sonuna gelindiğinin açık bir göstergesi olduğunu savundu.

tüzmen , türkiye`de 2009 yılının sonları 2010 yılının başında dahi krizin geride bırakılıp , yola güvenli adımlarla devam edileceğini söyledi.

adana ile mersin ortada hayata geçirilen; `hızlı tren(ray otobüsü)` seferleri ve ilgili olarak mersin şimendifer garı`nda düzenlenen açılış törenine katılan kürşad tüzmen , burada gazetecilerin toptan kriz ile özel tüketim vergisi`ndeki (ötv) indirimlerle ilgili sorularına da yanıt verdi.

bakan tüzmen , umumi olarak lüzumlu içeride , gerekse de dışarıda yapılan gözlemlere nazaran 2009`un zor bir sene olacağını oranlama ettiklerini belirterek , 2009 yılının sonu , 2010 yılının ortalarına doğru global krizden tek çıkış süreci başlayacağını ile genel eğilimin de bu yönde olduğunu anlattı.

bu durumun türkiye için de geçerli olduğunun altını çizen tüzmen , 2010 yılının ortalarında krizin arkada bırakılacağını ve yeniden ihracatta ciddi rekorların kırılacağı bir döneme girileceğini iddia etti.

tüzmen , `biz başından beri 2009`un kuvvet bir sene olacağını söyledik. bu nedenle abd merkez bankası`nın açıklaması ile birlikte diğer ülkelerden gelen sinyallerle birlikte bundan sonra yavaş yavaş krizin sonuna doğru gelindiğini gösteriyor. ben akla ediyorum; önümüzdeki günlerde bununla ilgili çalışmalar abd ve gayrı yer ülkelerinde yeterli düzeyde yapıldığında , gelişmekte olan ülkelere de bunun tesirini olumlu şekilde göreceğiz. türkiye`de krizi gerisinde bırakarak için bitmeme edecek` dedi.

bu aşamada türkiye`ye çok ciddi birleşik öğüt çıktığını savunan tüzmen , türk lirası ile dolar paritesi ve türk lirası ile euro paritesinin dünya ticaret üzerindeki etkisinin ne gibi önemli olduğunu , dünya ticaretini nasıl etkilediğini bundan sonra herkesin iyi net bir şekilde gördüğünü anlattı.

tüzmen , `hatırlarsanız 2003 yılında tığ bunları söylediğimiz zaman farklı görüşler ortaya çıkıyordu. oysa biz; `türk lirası`nın aşırı değerlenmesi ithalatı patlatır. büyük ithalat artışı yapar ve bu durumda dış girişimci açığı

doğurur` dedik. şimdi bunun tersini yaptığınız israf gördük ki , türk lirası düzgülü seyrine doğru seyrettiği zaman ihracatçı açısından henüz iyi , ıthalatçı açısından daha zor oluyor` diye konuştu.

bugün gelinen noktada türkiye`nin ithalatında önemli 1 azalma meydana geldiğini okunuşu buna mecbur namına bile dış ticaret açığının da yüzdelik 75 oranında daraldığına nişan fail nazır tüzmen , türkiye`de ilk defa ekonominin akan işlemler fazlası verdiği bir döneme girdiğini ile tam bu gelişmelerin de nihayet merhale önemli olduğunu vurguladı. tüzmen , türk lirası`nın mutlaka normal mesabesinde tutulması uyarısında bulundu.

`kur bu şekilde parça ederse 2010`un başında ihracatımız artar`

böylesi bir durumda nasıl müşterek tablo ortaya çıkacağı sorusuna da tüzmen , şu yanıtı verdi; `dışarıdan gelen ithalat baskısıyla birlikte eskiden uzakdoğu`dan gelen mallar yerine kendi ara malımızı kullanmaya başlarız. gaziantep okunuşu kahramanmaraş`taki arkadaşlarla yapmış olduğumuz görüşmelerde okunuşu bunu çok net bir şekilde gördüm. artık yavaş aheste kendi ipliğimizi , zat dokuma ürünlerimizi kullanmaya başladık. dolayısıyla eklenmiş haysiyet tamamen türkiye`ye kalmaya başladı. çünkü kendi ipliğimizi , kendi kumaşımızı kullanıyor ve kendi konfeksiyon atölyelerimizde bunları işleyip , son derece güzel markalar olarak bunları dünyaya gidiyor. işte tekrar zaten bu. kendi ürünlerimizi daha fazla kullandığımız benzer döneme gireceğiz. bunun etkilerini de 2009`un sonuna kadar görürüz. kur bu seviyesinde devam ederse , ihracat artışımızı bir daha 2010`un başında yükseltiriz.`

krizin etkisini en fazla gösterdiği ve dünyada dahi bunun etkisinin görüldüğü bir dönemde japonya`ya dış satım yüzde 46 , çin`deyse yüzde 26 oranında bir kez düşüş yaşandığını hatırlatan kürşad tüzmen , tüm dünyada çok ağırbaşlı düşüşler yaşanırken türkiye`nin mücavir ve çevre ülkelerle olan ihracatında ciddi bir canlanmanın olduğunu , bu durumun da uygulanan stratejinin okunuşu gibi da doğru olduğunu ortaya koyduğunu savundu. türkiye`nin , suriye ve olan ihracatını 2009 senesi ocak-şubat dönemi`nde yüzde 46 oranında arttığı sınamak veren tüzmen , bunun nispetle irak`a olan ihracatın simada 72 , mısır`a olan ihracatın da yüzde 140 arttığının altını çizdi.

bakan tüzmen , açıklamasını aşağı yukarı sürdürdü;

`bu tablo , tüm dünyada çok ciddi düşüşlerin yaşandığı yek dönemde; olağanüstü muvaffakiyetli yek stratejinin ortaya çıktığının açıkça göstergesidir. önümüzdeki süreçte bile komşu okunuşu çevre ülkelere gitmeye devam edeceğiz. işin sırrı burada. bu çalışmaları devam etmemiz gerekiyor. tabi bir de işlenmiş tarım mahsülleri sağlamak da önemli. mesela mersin`de tarım ihracatının müşterek alt kademesi yıldırım yaş-sebze semere ihracatı , ocak-şubat ayında geçen yılın tıpkı dönemine göre yüzdelik 33 artmış durumda. bu da işin ne kadar doğru olduğunu gösteriyor.`

komşu ve çevre ülkelere tl bazında ticaret yapılması

komşu ve çevre ülkelere tl bazında ticaret yapılması konusuyla ilgili olarak açıklamalarda bile mevcut kürşad tüzmen , rusya ve iran ıle bu konuda girişimlerde bulundukları , başlatılan çalışmaların da ölüm aşamaya geldiği sınamak verdi.

rusya ve ilişkin namına yapılan ticari işlemlerde merkez bankası tarafından bir takım düzenlemelerin yapıldığını ile bunun da resmi gazete`de yayımlandığına özen çeken tüzmen , alay konusu girişimlerle beraber rusya ile ilgili yapılan çalışmaların önünde herhangi bir engel kalmadığını söyledi.

tüzmen , önümüzdeki günlerde rus hükümeti ile yapılacak son görüşmelerin ardından da uygulamanın devreye konulmasını beklediklerini , iran ile başlatılan temasların da sürdüğünü dile getirdi. türkiye`nin rusya ve 38 milyar dolar , iran ile bile sekiz bilyon dolarlık bir hariç ticaret hacmine sahip olduğunun altını çizen tüzmen , `iki diyar ve türkiye ortada ortalama 46 milyar dolarlık bir dış kâr hacmi var. evcil para birimlerinin kullanılması halinde en dar simada 10`luk müşterek dış ticaret hacmi ilerlemesi sağlanır. bu da yaklaşık 4.6 bilyon dolarlık ekstra ticaret imkanını bize sağlayacaktır` dedi.

otomotiv ile parafin eşyadaki ötv indirimi

başta otomotiv sektörü edinmek üzere parafin kayıt ve elektronik ürünlerle alakalı namına ötv`de yapılan indirimi dahi değerlendiren tüzmen , açıklamasını şöyle sürdürdü;

`açıkçası önemli olan indirimi yapmaktır. indirim söylentisi , piyasalarda ümit oluşturduğu anda bu sefer alım-satım durur. yani ileriye çevrili bir takım söylemler , faydadan fazla zarar verir. ötv indiriminin resmi gazete`de yayımlanması okunuşu sonrasında konuyla ilgili olarak açıklamaların yapılması çok önemliydi. kimi şeyler söylenmez yapılır. eğer algı indirimi yapıp , piyasayı canlandırmak istiyorsanız bunu söylemeyeceksiniz yapacaksınız. biliyorsunuz evvel başta bir takım söylemler oldu ve bu piyasada alım-satım yapacak arkadaşlarımızı beklentiye soktu. insanları; `nasıl olsa inecek. yakında niye alalım? erteleyelim , henüz sonra alalım` şeklinde bir düşünceye götürme etti. alım-satımın ertelenmesi piyasaları daha fazla zarar verir. vergi indirimi son tabaka önemlidir ve bu indirim otomotiv sektörüne de ivme kazandıracaktır. burada önemli olan , bütün sektörlerde benzeri sektörlerde eskiden yapabilme başarısını gösterebilmemizdir.`